додому Entertainment Muziek Pasacaglia: Van Spaanse straatliederen tot barokke meesterwerken

Pasacaglia: Van Spaanse straatliederen tot barokke meesterwerken

Het begint op straat. Het woord passacaglia komt van het Spaanse woord pasacalle, wat letterlijk ‘straatlied’ betekent. Tegen de tijd dat de dans de Europese hoven bereikte, was deze veranderd van een potentieel intense en aanstootgevende dans in een oefening in het opleggen van majesteit. Maar als je dacht dat de overgang soepel verliep, denk dan nog eens goed na. De geschiedenis is een puinhoop.

In het Spanje van de 17e eeuw was deze dans niet strikt een dans van de hogere klasse. Het heeft een reputatie. Het is snel en heet, dus zeker niet voor bangeriken. Snel vooruit naar de 17e en 18e eeuw in Frankrijk, en dezelfde dans werd statig. Waardevol. Koninklijk. Wat zijn de praktische stappen? Weg. Verloren door de tijd. Wij kennen het voetenwerk niet. Het enige dat wij kennen is muziek.

Het Chaconne-probleem

Dit is het moeilijkste deel. Muzikaal is de passacaglia vrijwel identiek aan de chaconne. Ze liggen zo dicht bij elkaar dat barokcomponisten de termen door elkaar gebruikten. Je zult rondeaux (liederen met herhaalde refreinen) en variaties vinden die als een daarvan zijn gemarkeerd. Het is een jargon dat zelfs hedendaagse schrijvers moeilijk kunnen begrijpen.

Maar ze probeerden het. Schrijvers uit die tijd voerden aan dat de passacaglia de “ernstigste” van de twee dansen was. Ze merkten ook op dat het vaak wordt geassocieerd met mannelijke dansers. Waarom? Waarschijnlijk omdat het zwaar is. Waarschijnlijk omdat het meer uithoudingsvermogen vereist. We kunnen alleen maar raden.

De verschillen in definities kunnen worden verklaard door twee hoofdtheorieën. De eerste is dat chaconnemuziek een reeks variaties is op een kort herhaald basthema (basso ostinato ). Vanuit dit oogpunt komt het thema in de passacaglia in elke stem terug, niet alleen in de bas.

Een andere theorie draait het script om. Demonstreert het gebruik van ostinato in een passacaglia. Meestal in de baspartij, maar soms ook elders gebruikt. Chaconne verschilt echter in zijn harmonische grond. Zie het als een jazzriff. Een reeks akkoorden die de muziek ondersteunen. Er kan een basislijn bestaan, maar deze is slechts een integraal onderdeel van de harmonie en geen structureel anker. Welke is juist? Waarschijnlijk allebei. Waarschijnlijk ook niet. Musicologen discussiëren er nog steeds over.

Waarom het er nu toe doet

Zelfs als je de naam niet kent, heb je misschien het formulier gehoord. Het heeft eeuwen van muzikale ontwikkeling overleefd. Denk aan Bachs Passacaglia en Fuga in c klein (BWV 582). Het is beroemd om een ​​reden. Deze structuur wordt bij elkaar gehouden door een bijna fysieke spanning.

Het is niet alleen een barokstijl. Aaron Copland componeerde de pianopassacaglia in 1921-1922. Dmitri Sjostakovitsj gebruikte deze vorm in het vierde deel van zijn Achtste symfonie in 1943. Alban Berg nam een ​​passacaglia op in Act 1, Scene 4 van zijn opera Wozzeck (1922). De vorm past zich aan. Het buigt. Het gaat door.

Hoe zit het met dansen? Het is niet verdwenen. Het verandert alleen van vorm. De oorspronkelijke naam blijft bestaan ​​in de “pasacalle”, een levendige volksdans voor koppels die populair is in het westen van Zuid-Amerika. Snel

Exit mobile version