Zware winterstormen in Groot-Brittannië en Europa veroorzaken een grootschalige sterfte onder zeevogels, waaronder papegaaiduikers, zeekoeten en alken. Liefdadigheidsinstellingen voor wilde dieren melden dat honderden dode en stervende vogels aanspoelen, waarbij de vrees toeneemt dat dit een van de meest catastrofale zeevogelwrakken uit de recente geschiedenis zou kunnen worden.
Stijgend dodental in heel Europa
De situatie is het meest kritiek in Frankrijk, waar sinds 1 februari ruim 20.000 gestrande vogels – voornamelijk papegaaiduikers – zijn gemeld. Het werkelijke aantal dodelijke slachtoffers ligt waarschijnlijk veel hoger, omdat veel vogels op zee omkomen en onontdekt blijven. Alleen al in Groot-Brittannië heeft de Cornwall Wildlife Trust dit jaar ruim 270 dode papegaaiduikers gedocumenteerd, een dramatische stijging ten opzichte van de twee die vorig jaar werden geregistreerd. Ook in Schotland en Noordoost-Engeland nemen de waarnemingen toe.
Zeevogelwrakken: een terugkerende crisis
De Royal Society for the Protection of Birds (RSPB) beschrijft dit als een klassiek zeevogelwrak: massale sterfte veroorzaakt door winterstormen die vogels uitputten en verhongeren. De laatste gebeurtenis van deze omvang vond plaats in 2014, toen ruim 50.000 zeevogels omkwamen langs de Europese Atlantische kusten. Deze jongste crisis vergroot de bestaande druk op de Britse zeevogelpopulaties, die al sterk achteruitgaan.
Stormen verergeren bestaande bedreigingen
De recente stormen, waaronder die van Goretti, Ingrid en Chandra, hebben de Atlantische kust geteisterd en dodelijke omstandigheden voor zeevogels gecreëerd. Deskundigen zijn van mening dat de ruwe zee ervoor zorgt dat vogels zich niet effectief kunnen voeden, waardoor ze verzwakt en kwetsbaar worden. Roland Gauvain van de Alderney Wildlife Trust merkt op dat veel van deze vogels waarschijnlijk broedpopulaties uit Groot-Brittannië en Noord-Europa zijn, die tijdens de stormen zijn overwinterd op zee.
Zorgen over achteruitgang en natuurbehoud op de lange termijn
De RSPB waarschuwt dat tweederde van de Britse zeevogelsoorten nu achteruitgaat, waarbij tien van de 25 broedsoorten op de Rode Lijst staan vanwege bezorgdheid over het behoud. Dit omvat de papegaaiduiker en de drieteenmeeuw. Uit de laatste gegevens van de Franse Ligue de Protection des Oiseaux blijkt dat er ruim 15.000 gestrande vogels zijn in Frankrijk, 4.400 in Spanje en 1.200 in Portugal.
Dringende oproepen tot actie
Natuurbeschermingsgroepen dringen aan op onmiddellijke actie, waaronder een beter beheer van de visserijsector om de bijvangst van zeevogels tot een minimum te beperken, uitbreiding van beschermde mariene gebieden en een sterkere bescherming van broedkolonies. De RSPB heeft ook kritiek geuit op overheidsbesluiten over de ontwikkeling van offshore-windenergie, met het argument dat sommige projecten gevoelige natuurgebieden bedreigen.
Rapportage en openbare veiligheid
De autoriteiten adviseren het publiek om dode vogels niet aan te raken, maar waarnemingen te melden aan Defra (of Dera in Noord-Ierland) en BirdTrack, het online rapportagesysteem van de British Trust for Ornithology. Deze gegevens zijn cruciaal voor het monitoren van de omvang van de crisis en het informeren van natuurbehoudsinspanningen.
De huidige sterfte aan zeevogels onderstreept de kwetsbaarheid van deze populaties voor extreem weer en benadrukt de dringende behoefte aan proactieve maatregelen om de veerkracht tegen toekomstige bedreigingen op te bouwen.
